Jan Weissenbruch 1822-1880 schilder van Stadsgezichten

Jan Weissenbruch 1822=1880 en  zijn neef J.H. Weissenbruch 1824-1903

Column nr.461 dd 26  juni 2017

Drukke tijden en vorige week geen gelegenheid gehad ervaringen met U te delen. Heeft U overigens

prof Carel Blotkamp voormalig professor KGS op de VU  gezien bij de presentatie van de werken van Carel Willink in kasteel Ruurlo van de heer Melchers op de TV
De heer Blotkamp is een Willink kenner bij uitstek en had hem ook een keer geïnterviewd. Ja, dan leer je iemand en zijn werk wel kennen.

We stappen even af HET NEDERLANDSE Kunstboek om wat meer te weten te komen van die 19e eeuwse schilders van stadsgezichten. Over J.H. Weissenbruch schreef ik in het verleden al een keer en de directe reden om Jan Weissenbruch te beschrijven is het feit dat me een mooi boek over hem mij cadeau werd gedaan.

Eerst nog even een paar weekend ervaringen. In het  Witte Kerkje te Heiloo exposeerde Maja Boot uit Blaricum die daar abstract werk van behoorlijk niveau had hangen. Ik vroeg haar waarom  zij zich profileerde als expressionist. Haar werk was dat beslist niet. Wat dat wel? Noem je zelf : Modern of modernistisch schilder en dat dekt de lading veel meer.  Zij werkte nog aan een schilderij dat zij had gestart op het strand van Noordwijk en dat had alle trekken van impressionisme. Toen ik dat ter berde bracht, wilde zij het schilderij, het zeil waar veel verf was te zien he haar schildersezel weghalen, Dat was helemaal niet de bedoeling, want dit tafereel liet zien, dat een kunstschilder hard moet werken. Zij had daar een soort abstract werk hangen met diffuse kleuren geel, grijs etc. Zij liet op een promotiekaart zien, dat de onderlaag en tekening met senna  waren geschilderd en inderdaad zal je die kleur nog hier en daar als achtergrond.

Een tweede Heiloo ervaring liet me met een mond vol tanden staan. Een mevrouw had op haar linkerarm een Madonna met kind laten graveren. Zij had brede armen en de gehele voorstelling was fraai gemaakt en was later nog met mooie rode rozen verder verfraaid. Ik vroeg haar hoe ze daartoe gekomen was. "Daar heb ik zo mijn eigen redenen voor" en ik wil Maria dichtbij me dragen en vervolgens voegde zij eraan toe dat zij zelf  kerkorganist was in de R.K. Kerk van Heiloo. Ongetwijfeld zal ze dan bedekte kleding dragen en zal de tattoo niet opvallen. Wat vindt U nu van de getatoeëerde armen van veel jonge mensen met name van profvoetballers? Het is al jaren lang een rage. Het is een kunstuiting, maar waarom doen de tatoeëerders dat niet op externe dragers, als hout, linnen, koper?  Voor de dragers van tattoos is het geen probleem dat het levenslang op het lichaam blijft, maar daar stappen ze lichtelijk overheen en vinden dat zij hun/haar lichaam niet verminken, maar verfraaien en toch is het een vorm van mutilatie. Wettelijk valt het niet te verbieden, maar je lichaam en je huid is van nature al mooi, maar voor deze mensen blijkbaar niet mooi genoeg. Of er wetenschappelijke studie naar het verschijnsel is gemaakt, is mij niet bekend, maar het zou voor studenten een mooi onderwerp zijn voor een scriptie. Body painting als kunstvorm lijkt al min of meer geaccepteerd.

Sorry Sorry, voor deze uitweidingen. Als academisch student moet je dit soort zaken naast je leggen en je tot het onderwerp beperken, maar voor een kunsthistoricus met een journalistieke inslag zal dat altijd moeilijk blijven en ik eigen me deze vrijheid maar toe, of u het nu wel/niet mee eens bent. 

Jan Weissenbruch was een typische vertegenwoordiger van de Haagse School. Trefzeker kon hij
alle effecten van licht en schaduw in zijn schilderijen aangeven. Hij werkte veel in het rustieke rivierengebied met name in Leerdam, Kinderdijk, Culemborg. Bij zijn stadsgezichten werkte hij heel detaillistisch. Blauwe luchten en markante composities maakten hem tot een groot schilder van de Haagse School. Zijn neef  schilderde onder andere in Rhenen en dat werk was uitgekozen bij een werkstuk "Collectieonderzoek " op de VU/ Gekozen is voor een stadsgezicht van Haarlem en als u in die stad woont, kunt u zelf het tijdsbeeld van 1860 vergelijken met het huidige. Veel is nog herkenbaar en dat was in de tijd dat ik in Haarlem werkte ( 1977-2000) ook zeker het geval.

Jan Weissenbruch, De Grote Markt en oude Bavo, 1860, olieverf op doek, 80.5 x 109 cm,  Collectie Jan Janssens. Loon op Zand

Je zult zo'n schilderij in je bezit hebben. Waar u even op moet letten, buiten wat u zelf allemaal ziet. De prachtige wolkenluchten, De zon op diverse delen van de Bavo,  De slagschaduwen van de figuren en het hondje. Coster, de vermeende uitvinder van de boekdrukkunst kunt u nog altijd op de markt vinden. Of alle panden er nog staan zoals op dit schilderij, kan ik niet beoordelen, maar Haarlemmers mogen reageren via deze blog.

Geniet van alle mooie dingen van het leven en laat u niet ontmoedigen door al het geweld, dat sommige groeperingen menen te moeten uitoefenen om de westerse maatschappij uit balans te brengen. Dappere strijders zeggen dan, dat het gewoon niet gaat lukken.

Kunstboeken, adviezen, taxaties, lezingen, rondleidingen etc. reageren via deze blog

drs jjj artes admirans

e

Nederlands Kunstboek door Din Pieters

Wat is het nu Nederlands Kunstboek of Nederlandse Kunstboek??

Column nr 460 dd. 15 juni 2017

Wie het weet mag het zeggen, maar die "e" er achter kan je alleen gebruiken als je "het" ervoor zet. Zou Paulien Cornelisse dit weten?  Zij is toch immers de kenner van het diepe denken en weten, maar zij zal deze column niet lezen en zal derhalve van haar geen antwoord krijgen. Maar het gaat om het boek. Boeken die iets durven pretenderen, die de Nederlandse kunst in al zijn verscheidenheid willen pakken en vatten, dat is wel een hele grote uitdaging. Din Pieters was hoofdredacteur van het Museumtijdschrift en dan heb je natuurlijk heel wat langs zien gaan. Maar hoe compleet zijn de twee delen Scheen ??  Je vindt er vreselijk veel, maar natuurlijk niet alles. Vooropgesteld is dit boek een goede poging de Nederlandse kunst in al zijn facetten te tonen en dat zegt de auteur dat zij specifiek gekozen heeft voor minder bekende kunstenaars om de lezer te verrassen, Dat is een nobel streven. Het boek valt verder op door zijn bijzondere artistieke grafische vormgeving, beslist niet praktisch omdat de namen van de werken alsook de pagina-nummers verticaal geheel aan de buitenkant van de bladzijde staan en je verplicht bent het boek 90 graden te draaien. Inventief en het heeft wel wat, maar soms is het gewoon vervelend als je iedere keer dat boek weer een draai moet geven. Inzake die onbekenden, ben ik op zoek gegaan en ik beperk me er tot tien, terwijl er best wel meer zijn en dat is natuurlijk te prijzen bij deze auteur die hiermede de kenners van de lezers wil verbreden.

Ik geef de tien werken chronologisch

pag. 11 Portret van Lysbeth van Duvenvoorde, anoniem, Rijksmuseum Amsterdam

pag. 22 Jan Gossaert van Mabuse  Studie naar de Doornuittrekker

pag... 25 Jan van Steffeswert  Knielende Maria Magdalena  Bonnefantenmuseum Maastricht

pag.. 39 Zelfportret Johan Gregor van der Schardt , Rijksmuseum Amsterdam

pag..103 David Bailly Zelfportret met allegorisch stilleven, Museum de Lakenhal Leiden

pag..131  Daniel Vermeer, Gezicht op  Delft  Museum Prinsenhof

pag.. 167 Herman van der Mijn, Vrouw met hond  Rijksmuseum Amsterdam

pag... 247 Jacoba van Heemskerk Bild nr 107 Gemeentemuseum Den Haag

pag..310  Emo Verkerk Portretstudie van James Joyce Stedelijk Amsterdam

pag.. 339. Wendelien van Oldenborgh Maurits  Script  Van Abbe Museum Eindhoven

Of ik alle andere afbeeldingen kende, nee niet allemaal, maar wel heel veel, maar deze sprongen er bij mij uit en ik laat ik er een aantal zien hieronder

pagina 131

pagina 167

pagina 247

pagina 39, beeld van witbakkende terra cotta,  rond 1573

Laat U niet weerhouden door die dwarse teksten aan de buitenkant van de pagina's, maar U zult van de aanschaf van het boek geen spijt krijgen, omdat het een breed spectrum van de Nederlandse Kunst behandelt. Altijd een grote voorkeur voor boeken die veel tijdvakken, stromingen, schilderijen behandelen. Deze boeken zijn boeiender dan een biografie van een schilder, beeldhouwer, maar ook die studies kunnen je veel leren. Geen enkel zakelijk belang bij dit boek. Ben slechts consument en kunstkenner en altijd op jacht naar meer kennis en inzichten. Maar dat bent u ook, anders las u deze columns niet.

Kunstboeken, lezingen, rondleidingen, adviezen, taxaties, etc. contact via deze column

drs jjj artes admirans

Schoorlse kunsten, SCHOK, 2 jaar voor niks

Kunstmanifestatie van kunstenaars aan de voet van de duinen in Schoorl 8,9,10.11 juni

Column nr 459 dd 10 juni 2017

Het evenement is bijzonder. Het vindt plaats om de twee jaar en is te zien op 27 locaties in dat fraaie dorp. Een oude melkfabriek of een niet meer in gebruik zijnde school met gymzaal worden omgetoverd tot kunstzinnige uitingen. De gymzaal aan de Bovenweg heeft een functie van theater gekregen  onder de naam Theater van de Kim en daar vond woensdagavond de opening plaats met een theaterstuk van het gezelschap TinaNiNaNi en zij vertolkten modern theater onder de naam "Pilatus versus Albert Stern". Een gegeven uit de tweede wereldoorlog 1943 met een reflectie op het heden en daar wereld op zeer professionele wijze gedanst en geacteerd. Boeiend om het mee te maken. De openingsspeech van  Rob Bloemkolk kwam uit zijn grote teen, vol passie. "21 jaar v oor niks" Hij stelde dat 21 jaar kunst voor niks niet niks is. Hij benadrukte de onafhankelijkheid van al deze activiteiten en liet met cijfers zien, dat professionele kunstenaars over het geheel genomen maar met een karig inkomen moeten zien rond te komen en dat geldt evenzeer voor muzikanten etc. Bij de bank kregen we geen cultureel krediet tegen culturele rente, zo betoogde Bloemkolk. We zijn eigen baas, Wij geven ons talent, onze werklust, onze kunst voor niets weg. Waarom, omdat wij uit niets iets kunnen maken.

Dat geldt ook zeker voor de installatie die Ferry Jong maakte op het schoolplein. Van afvalhout maakte hij een toegang en de fietsenstalling is een expositie ruimte van 25 meter lang, waarin Mirjam Oosterbaan en Gerben Hermanus exposeren.  Daar waar in Bergen de kunst structureel met museum, kunstmanifestaties, veiling, expo's en kunstuitleen wordt georganiseerd wordt er in Schoorl met de losse hand gewerkt. Maar schijn bedriegt, want wat er in Schoorl wordt neergezet om de twee jaar onder de naam Schok is van bijzonder grote klasse. Tijdens mijn studie ontstonden er vaak discussies of je kunst voor de eeuwigheid maakt. Soms wel, maar in  Schoorl is het vluchtig en verdwijnt weer zoals het kwam, zoals dat ook gaat met performances. De manifestatie duurt een paar uur of korter en kan je niet voor langere tijd zien. Zo ook in Schoorl, vluchtig en dan weer wachten op de volgende editie. Grote stimulator is de performer Jaap Bongers. Een alleskunner en een man die kan organiseren. Na de passievolle speech van de heer Bloemkolk volgde er nog een optreden van drie muzikanten die zich presenteerden als "Stofjas". Normaal zijn ze met zijn drieën, maar een van de heren moest werken en zijn outfit een wijd hemd met bloemetjesmotief hadden ze als hommage aan een knaapje hangen. Zij zongen vertaalde Engelse teksten in het Westfries en dat deden ze met veel overgave. Als je dan ook later nog teksten uit je hoofd kunt zingen, wordt dat best een goed optreden, maar ja, Schoorl was ook maar een try -out.!!!!

Schoorlse Kunsten, U moet het gaan zien. Kan vandaag en morgen nog.

U mag dat natuurlijk niet missen en u hebt nog twee dagen om gratis kunst te beleven.  U moet dat niet aan uw neus voorbij laten gaan. Geniet ervan met volle teugen en ervaar dat het leven waard is om te leven. Kunstboeken lezingen, adviezen, rondleidingen etc. neem contact op met deze blog en als U kunstboeken, literatuur, kookboeken ( tegenwoordig vreselijk in ) zoekt, dan kunt u voordat u doorrijdt naar Schoorl, eerst even op het Canadaplein van Alkmaar snuffelen op een flinke boekenmarkt, waar veel standhouders staan en u zult ongetwijfeld onze stand vinden na deze beschrijving. Dus een leuk uitje kan u te wachten staan vol avontuur.

Drs jjj, artes admirans

Willem Witsen, schilder, fotograaf. etser, schrijver

Willem Witsen, een van de tachtigers, 1869-1923

Column nr 458 dd  30 mei 2017

Tijdens mijn studie aan de VU, werd gewerkt aan een opdracht Stadsgezichten. Mijn essay had ik de titel "Verstilde stadsgezichten" gegeven. Een van de vier werken was een schilderij van Willem Witsen onder de  titel De Oude Schans te Amsterdam. Het schilderij was eigendom van het Stedelijk Museum te Amsterdam en ik wilde dat graag van dichtbij goed bekijken om een beschrijving te kunnen maken. Het lag niet  in het depot aan de Stadhouders kade, maar in het depot op het industrieterrein pal als je uit de Coentunnel komt. Het schilderij was keurig uit de opslag gehaaald en kon langs alle kanten het schilderij bekijken zoals de verflaag, de verfstreek etc.

Willem Witsen, De Oude Schans te Amsterdam, 1899/1900, olieverf op doek, 100 x 130 cm, Stedelijk Museum Amsterdam

Willem Witsen, De schaapherder,1887 olieverf op doek, 76 x 62 cm, Witsenhuis

Beide schilderijen laten de kwaliteit van werken zien van Willem Witsen. Het bovenste schilderij is het grootste werk uit zijn collectie. De geschilderde panden bestaan niet meer, zijn later afgebroken. Over het schilderij : De huizen aan de Oude Schans staan in tegenlicht , waardoor de gevels donkerder maar voren komen, terwijl door gefilterd  licht het wit van de gepleisterde gevelbanden, van de raamkozijnen en de gordijnen geel wit wordt. Fel doet de zon de sneeuw dan weer zuiverwit oplichten. De daken, de stoeprand, het zeil op de handkar en het schip krijgen hierdoor een mooi accent. De sneeuwlicht daarboven heeft een schakering van geelwit tot lichtgrijs".

Niet helemaal zult u alles kunnen herkennen van de afbeelding omdat het ook alweer een kopie van een kopie is, maar het is en blijft een buitengewoon boeiend schilderij en heb er met veel plezier aan het essay gewerkt.  

Het tweede schilderij dat staat afgebeeld zal hij gemaakt hebben tijdens zijn verblijf op het landgoed Ewijckshoeve te Den Dolder, dat zijn vader kocht of huurde in 1881. Het landgoed was eerder eigendom van het Koninklijk Huis. Hij heeft zich bij dit schilderij zeker laten beïnvloeden door tijdgenoot Antoon Mauve. Schetsen van een herder rustend op zijn staf, zijn de basis geweest voor dit schilderij. Een karakteristiek moment  koos hij uit, waar de herder even rust neemt om op zijn staf te steunen. Hij schilderde een hoge horizon op driekwart. Heeft hij in een liggende positie de herder gefotografeerd of geschetst.?  Het zonlicht valt op zijn grauwe werkbroek en werpt een schuine schaduw op de grond. Het blauw van de werkjas van de herder licht wat fel op en is in contrast met de roze wollige schapen, die hij in een paar streken schilderde.

Schilderen kon hij als de beste, laat daar geen twijfel over bestaan. Maar Willem Witsen was evenzeer tekenaar, etser, fotograaf, en schrijver. Witsen behoorde tot de groep van de Tachtigers. Hij publiceerde ook in de Nieuwe Gids, een letterkundig tijdschrift. Tot zijn directe vriendenkring behoorden G. H. Breitner, Isaac Israëls, Eduard Karsen, Jan Veth als schilders en als schrijvers Lodewijk van Deyssel, Albert Verwey en  Willem Kloos. Kortom een illuster gezelschap, door welke mensen hij werd geïnspireerd en hij op zijn beurt, deze mensen zelf weer inspireerde.

Geniet van mooie schilderen en als er ergens bij U in de buurt een expositie is, dan kunt u een kijkje nemen en vaststellen of u al in staat bent, de afbeelding te duiden en er achter te komen wat de schilder(es) heeft willen uitbeelden.

Kunstboeken, lezingen, essays, adviezen, taxaties etc. contact via deze blog

drs jjj, artes admirans

Herbestemming van gebouwen

Niet alle musea zijn als museum gebouwd

Column nr 457 dd 22 mei 2017

Na anderhalve maand met u van gedachten gewisseld te hebben over onze boeiende Rusland reis, wordt het weer eens tijd om een ander onderwerp te belichten. Wellicht is het u wel/niet opgevallen dat Jeroen Krabbe een nieuwe TV serie gaat maken over een bekende schilder. Na zijn successen met Van Gogh en Picasso, wil hij een derde schilder voor het voetlicht brengen. Mattijs van Nieuwkerk ging raden wie dat ging worden. Mondriaan?  Dat is me veel te veel een boekhouder. Ja, dat is toch wel een buitengewoon grote onderschatting van deze Nederlandse schilder, maar als je inderdaad een flamboyant verhaal wil verbeelden, dan kan dat ook met Piet Mondriaan, maar dan zal je eerst studie moeten gaan maken van moderne kunst en daarvoor zal Jeroen Krabbe zich geen tijd gunnen. Vervolgens werden nog een paar namen genoemd, maar uiteindelijk vertelde de documentaire maker dat hij zich op Paul Gauguin ging storten. Vreemd, om een Franse schilder te kiezen. Waarom niet een George Breitner, een groot Nederlands fenomeen of Isaac Israëls, Jan Sluijters?  Of is het Krabbe alleen maar om te doen om mooie en verre reizen te kunnen maken?

Tot zover de inleiding. Met u gaan we even kijken naar de gebouwen van de diverse musea. Hieronder treft u een willekeurige greep aan van een aantal musea, die gevestigd zijn in panden, die vroeger een totaal andere bestemming hadden.

Het Zuiderzeemuseum in Enkhuizen, gevestigd in oude opslagloodsen van de  VOC

De Borg Menkema te Uithuizen, daterend oorspronkelijk uit de 14e eeuw, door de erfgenamen geschonken aan het Groninger Museum. Rondom de Borg

stijltuinen en in het pand een fraaie verzameling Chinees en Japans porselein

Slot Zeist, gebouwd in 1677  door graaf Willem van Nassau,. In de 18e eeuw was het de hoofdvestiging van de Hernhutters. In 1960 werd het pand verworven door de gemeente Zeist en kreeg het een openbare bestemming.

Boven ziet u dan drie voorbeelden van herbestemming van gebouwen tot museum. Het pand van de VOC in Enkhuizen is nauw verbonden met het buitenmuseum, een openluchtmuseum waar veel stijlen van woningen uit het gebied van de  vroegere  Zuiderzee zijn te vinden. Je kunt er rustig een dag vertoeven en dan heb je nog lang niet alles gezien. De Borg Menkema is een oude Groninger State, waar van alles valt te beleven en ook geschikt is voor een dagje uit. Slot Zeist heeft prachtige stijlkamers en in en rond het slot worden veel activiteiten ontplooid en worden veel veilingen gehouden. Wij hebben enkele keren daar als standhouder gewerkt. Het was genieten van de ambiance en de prachtige vertrekken.

Kortom, niet elk museum hoeft nieuwbouw te zijn. Het Catarijneconvent in Utrecht is gehuisvest in  de natuurlijke ambiance van een klooster. De religieuze kunst kan geen betere behuizing hebben. Maar het transept van de vroegere Gotische kathedraal van de dom van Utrecht, wordt nu gebruikt als aula van de Utrechtse universiteit. Een museale bestemming had hier wellicht beter gepast, maar het Catharijne convent en het Centraal Museum vervullen al die functie.

Het voormalige  Scheringa museum was gehuisvest in een Landbouwhuishoudschool en zijn collectie Willinks nu eigendom van Melchers verhuist naar een kasteel ook al van de heer Melchers in Ruurlo, terwijl de voormalige schilderijen van Scheringa in museum More zijn ondergebracht.
Naast huisvesting in bestaande panden, kan je evenveel musea vinden, die als museum zijn gebouwd, zoals het Rijks, Bonnenfanten in Maastricht, Fries Museum te Leeuwarden, Stedelijk Alkmaar. Al deze musea zijn als museum gebouwd en dan kan de architect samen met de museumdirectie sturing geven aan de bouw als museum.
Heeft u wel een beetje oog voor de architectuur als u een museum bezoekt?  Het is belangrijk om daar ook alert op te blijven. Kunstboeken, lezingen, adviezen, taxaties, rondleidingen etc.
contact via deze blog
drs jjj artes admirans

De architectuur in Moskou en St. Petersburg

Een summiere indruk van Russische architectuur in Moskou en St. Petersburg

Column nr 456 dd 15 mei 2017

Moskou: Basilius kathedraal op het Rode Plein  foto 1

St. Petersburg, foto 2 foto Izaak kathedraal met grote gouden koepel en foto 3 Kathedraal binnen de Petrus en Paulus vesting

St. Petersburg  Bovenste foto: Het Catharinapaleis buiten St. Petersburg en onder het plein voor de Hermitage met obelisk

Het is maar een summiere indruk van de meest markante gebouwen die toeristen bezoeken als ze deze beide steden bezoeken. Bij de Basilius kathedraal op het Rode Plein intrigeren de bolvormige koepels die als uien op de torens zijn gebouwd. Een goede verklaring was door mij althans niet te vinden en verder dan een verklaring dat het Oosters is, is ook maar een summiere verklaring, Het prachtige kleurenspel in banen, maakt de kathedraal tot een gebouw dat veel aandacht trekt. De tweede foto hierboven is van de Izaäk kathedraal in St. Petersburg De kathedraal stamt uit 1818 en is een ontwerp van de Franse architect  Auguste de Montferrand.  De koepel is op twee na de grootste van de wereld. De koepel van de Dom van Florence en van de Sint Pieter in Rome moest de architect voor laten gaan. Het gebouw is opgetrokken in rood graniet en grijs marmer en in de Sovjet tijd was het een atheïstisch museum. Het gebouw rust op 24.000 boomstammen, omdat de bodem op die plek zeer moerassig was. Er kunnen maar liefst 14.000 mensen is . Officieel is de kerk nog steeds een museum met veel 19e eeuwse kunstvoorwerpen. Voor de kathedraal ligt een enorm groot plein.

Foto 3

Deze kerk is  binnen de Petrus en Paulus vesting het belangrijkste gebouw en zeker niet de talloze souvenirwinkeltjes, die de vele toeristen van bezoeken. De kerk werd in 1712 door Domenico Trezzini in opdracht van Peter de Grote gebouwd. De slanke hoge toren valt wel het meeste op, is 122.5 meter hoog en in de top houdt een engel het kruis vast.

Foto 4

Het Catharinapaleis, zomerresidentie van Catharina de Grote. Het paleis ligt een stuk buiten de stad in de heuvels. Het was ruim een uur reizen met de bus.Het is een ontwerp van de architect Rastelli, in 1752 ontworpen in Rococo Stijl die overdadige luxe stijl en je kunt hier rustig stellen, dat overdaad schaadt en dan gaat het om de grote luxe die je in dit paleis aantreft. Er heeft geen maat op gestaan en de Schotse architect Cameron werd ingehuurd door de Czarin Catharina om alles naar haar wens in te vullen. Opvallend was dat in die grote balzalen Delfts blauwe hoge haarden tot aan het plafond waren gebouwd om bij de feesten de grote zaal te kunnen verwarmen.  Bij het beleg van Stalingrad in 1942/1943 waren de Duitsers tot zover gekomen en hadden het paleis nagenoeg aan flarden geschoten. Het is na de oorlog in al zijn glorie en overdaad geheel naar de oude tekeningen hersteld. Van de laatste twee zalen waren geen plafondtekeningen en deze hebben ze dan ook wit gelaten. De tuin rond dit gebouw was buitengewoon uniek en deed denken aan de Le Notre buiten bij de grote Franse paleizen en bij Sans Soussi in Potsdam.

Foto 5

Zo zie je de Hermitage liggen als je van de metro naar dit museum loopt. Het museum omvat 2.7 miljoen kunstwerken en je hebt zeven jaar nodig om voor elk kunstwerk dan 1.5 te staan. \Het museum is over meerdere gebouwen uitgestrekt zoals  de Grote en de Kleine Hermitage. Het winterpaleis van Batholomeo Rastelli was de residentie van de keizerlijke familie. Dit paleis is versierd met 400 zuilen en 16 verschillende vensters. We hebben er drie uur rondgedwaald en de high lights waarvoor we kwamen met eigen ogen van zeer nabij kunnen bekijken en beleven. De Madonna Litta van Da Vinci, maar in het bijzonder de talloze Rembrandts, Jacob Ruysdael, Jan Steen en het stilleven van Heda. Voor ons blijft het een onafwisbare beleving

Mij lijkt, dat onze Rusland reis op deze wijze behoorlijk is verwoord. Zo wilden wij u er deelgenoot van maken. De reis stond op nr 1 van ons verlanglijstje en natuurlijk gaan we nog andere reizen maken - deo volente- en dan noemen wij de steden, Wenen, Boedapest, Warschau, Milaan, Turijn en Venetië. Stuk voor stuk Europese steden die ertoe doen. Ons leven is ook bedoeld om ervan te genieten en dat kan je op deze manier realiseren. Kunstboeken, lezingen, adviezen, rondleidingen, essays, etc. neem contact op via deze blog

Alle goeds voor U

drs jjj, artes admirans

De Russische Orthodoxe Kathedralen

De fraaie architectuur van de Russische Kerken

Column nr 455 dd. 3 mei 2017

Voorlopig wordt met deze column ons bezoek aan Rusland afgesloten, tenzij er de komende week nog een onderwerp opborrelt, dat toch nog behandeld moet worden om u een enigszins een beeld te geven van het hedendaagse culturele Rusland.

Moskou op Rode Plein : Basilius Kathedraal

Moskou Maria  Hemelvaart Kathedraal met fraaie iconostase

Nederlandse Iconen gebaseerd op de Russische Orthodoxe stijl

Indruk van Rode Plein met Basilius Kathedraal en Kremlin toren

Als ik mijn bevindingen inzake de indrukmakende geloofsbeleving van de orthodoxe Russische bevolking noem, krijg je opmerkingen, ja, ze lopen daar nog achter of het geloof is daar lang onderdrukt geweest, dus belijden de gelovige Russen hun geloof met veel passie. Al die oordelen en vooroordelen overtuigen mij totaal niet. Wel viel op dat het meer vrouwen dan mannen waren, maar in Sint Petersburg stond een Russische man voor de afbeelding van een Madonna op het voorfront van een kerk, biddend kruizen te staan in het openbaar. Vele vrouwen stonden voor een icoon lang te wachten om de afbeelding aan te raken, soms te kussen en een waskaars op te steken. Bij de kaarsenstandaard was een Russische vrouw bezig, het kaarsvet op te ruimen. Op de grond stond een emmer vol met kaarsvet.  In het grote Russische orthodoxe klooster even buiten Moskou, stonden honderden mensen te wachten om een orthodoxe heilige eer te brengen en de reisleider wist te vertellen, dat deze rij in de zomer bij bepaalde feesten zich nog veel langer uitstrekte. In die bedevaartkerk ging een vrome vrouw languit op de grond en kuste naar haar beleving deze heilige grond. Nauwkeurig kon ik zien dat de bedevaartganger de sarcofaag van de heilige, al kussend op een glasplaat eer brachten. Opvallend in deze was dat zij eerst kusten met hun/haar lippen en vervolgens de schrijn nog een keer met voorhoofd of neus aanraakten en dat gedrag heb ik nooit ergens waargenomen. Het zal dus een Russische gewoonte zijn. Minder interessant als je een verhaal hoort van een gouden helm van een of andere czaar, die dan zo bijzonder is, dat je die ruimte niet eens mag betreden. Vele sarcofagen van czaren waren in deze kathedraal te zien. Opvallend in deze orthodoxe kerk, dat de kathedraal maar voor de helft voor de gelovigen toegankelijk is. De iconostase met soms vijf rijen iconen boven en naast elkaar, scheidt de gelovigen van de ruimte, waar de priesters hun heilige handelingen verrichten. De Russische Czaren lieten zich plechtig kronen door het hoofd van de Russische Orthodoxe kerk eerst in St. Petersburg en later in Moskou. Of Poetin een orthodoxe gelovige is, valt niet te beoordelen, maar met Pasen zat hij wel vooraan in de Staatskathedraal vooraan bij de Patriarch. Van een zekere mate van godsdienstvrijheid is wel sprake, maar de getuigen van Jehova, die in Rusland vrij sterk vertegenwoordigd zijn en vanuit St. Petersburg opereren, moeten uit Rusland vertrekken evenals de baptisten. Naar mijn oordeel vinden de Russen deze geloofsstromingen te Amerikaans, maar het kan evenzeer geheel andere redenen hebben. Andere minderheden als katholieken en protestanten kunnen in het huidige Rusland hun gang gaan en er zijn alweer enkele Russische katholieke bisschoppen. Dit alles mag je best positieve ontwikkelingen noemen nadat in de communistische tijd veel kathedralen werden gesloten of een bestemming als staatsmuseum kregen. Dit zijn enkele indrukken van de diverse kathedralen die we hebben bezocht en je kunt je er niet goedkoop van afmaken, dat dit verschijnsel alleen is te vinden bij de eenvoudige en arme mensen. Dit zijn echt mijn persoonlijk ervaringen en alle andere 30 toeristen zullen het wellicht heel anders hebben ervaren. Met deze column sluit ik voorlopig onze Rusland ervaringen af en gaan weer over tot al  wat in de kunstwereld in binnen en buitenland valt te beleven. Ook dat zijn boeiende zaken. Als u overweegt een Rusland reis te maken, moet u dat zeker doen. Boeiende steden en St. Petersburg heeft veel trekken van een West-Europese stad. Evenzeer zijn er natuurlijk talloze andere bestemmingen zoals New York en al die andere grote Amerikaanse steden, die een bezoek ten volle waard zijn. Kunstboeken, lezingen, adviezen, rondleidingen, essays, taxaties etc. U mag reageren via deze column

drs jjj artes admirans